29.10.2016 00:26 Бишкек 1562

Навбатдаги Қирғизистон президенти жанубдан бўладими?

Ўтган сафар биз бўлгусидаги Бош вазирни тайинловида хукумат кризиси ва бошқарув коалициянинг тарқаб кетиши қандай таъсир этишини таҳлил этган эдик. Эслатиб ўтамиз, агар бизнинг анализларимиз тўғри бўлса, коалициянинг тарқалиши , унга атайлаб «Республика»ни киритиш учун кўрилган чорадир. Аниқроқ айтганда, бу чора Бош вазир курсисига ўша партия ва унинг фракциясининг лидери Омурбек Бабановга йўл очишдан иборат эди. Агар бу тайинлов ҳозирда бўлмасада, ҳар қалай яқин ойлар орасида амалга ошиши мумкин. Лекин бугун бизни Атамбаевнинг ўрнига ким президент бўлиши қизиқтиради.


Қирғизистон тарихида хокимият тепасида вақти вақти билан шимол ва жануб кланларини алмаштириб туриш анъанага айланган. Усубалиев шимолдан, Масалиев жанубдан. Акаев шимоллик, Бакиев жанублик. Атамбаев ичкиликлардан бўлсада, лекин унинг келиб чиқиши шимолдан, Чуй вилоятининг Арашанидан. Бундоқ , деб ўйласанг давлат тепасига жанублик келиши керак. Бўлмаса, енгил қилиб айтганда тушунмовчилик кўпаяди. Бироқ гап бунда ҳам эмасдай.
Конституция бўйича Референдум ҳатто «осмондан тош ёғсаям» ўтадиганга ўхшаяпди. Шу янги ҳафтада депутатлар, улар орасида қатор «Ата-Мекен»чилар ҳам ўзгартиришларни  учинчи ўқувида қабул қиладиган аҳволда. Ҳа, бошқача айтганда бу партиянинг тарқаш арафасида тургандай. Узун қулоқ гаплар бўйича «Ата-Мекен» Бишкек шахар кенгаши сайловида қатнашмасмиш. Ахир пойтахт кенгаши сайловларида иштирок этиш ҚР ҳар бир партияси учун стратегик аҳамиятга молик эмасмиди?! Айтишларича пул йўқ эмиш?! Нега йўқ бўлади? Нега деганда,  илгариги потенциал ҳомийлар партияни ютиб чиқишига ишонмай қўйганлар… Хўш, агар референдум бўйича қонун парламент томонидан қабул бўлди ҳам дейлик. Ундан кейин нима бўлади? Референдум ташкилотчиларининг ишонтиришича Конституцияга ўзгартиришлар киритиш орқали ҳудудчилик масаласи ўзининг ўткирлигини йўқотади.
Бош вазирнинг ваколатлари кескин кўпаяди. У ўз-ўзидан халқ томонидан сайланган президент билан тенг келувчи тарозунинг пасангисига айланади. Агар Бош вазир шимолдан бўлса, президент жанублик бўлиши ойдай равшан иш.
Бизнинг илгариги тахминимизга кўра, юзага келган шартномага кўра Бош вазир Омурбек Бабанов бўлади. У шимолнинг Талас вилоятидан. Демак унга нисбатан пасанги албатта жанублик бўлиши шарт. Бироқ у айнан ким? Масала шунда. Бу номзод балки ҚСДПга яқин бўлган Жээнбековлар кланиданми (Сооронбай Жээнбеков 20 йил илгари ҳам 1995чида илк бора Жогорку Кенгашга сайловларга айнан шу партия сафида борган). Хўш яна ким бор? Бу саволга энди вақт жаноблари жавоб беради. Президент бўладиган инсон албатта таниқли бўлиши шарт. Нима бўлганда ҳам жанубликлар орасида  А. Атамбаев танловига лойиқ таниқли инсонлар унча кўп эмас.  

 
Бўлим мақолалари
07.09.2017 Ўзбекистон президентининг ўз танлови
Ушбу ҳафтада Қирғизистонга Ўзбекистон президенти Шавкат Мирзиёев ташриф ясади. Бу ташриф- тарихий ташриф эканлиги тан олинди. Бунинг натижаси ўлароқ ўн йилликлар давомида ечимини кутиб ётган муаммо – чегара масалалари ечилди. Қирғизистон билан Ўзбекистон муносабатлари принципиал янги босқичга кўтарилди.
21.08.2017 Шимол-Жануб: янги Бош вазир билан янги мувозанат
Яқин кунлар ичида расмий эълон қилингандай, амалдаги Бош вазир Сооронбай Жээнбеков ўз ваколати топшириб, президентлик компанияси билан тиғиз шуғуллана бошлайди
27.06.2017 Шоҳлар нима қилаоладилар?
Қирғизистон навбатдаги президент сайловлари арафасида. Сооронбай Жээнбеков,Омурбек Бабанов, Темир Сариев ва бошқа номзодлар президент лавозимини эгаллаш учун мусобақага чиқадиган кез. Номзодлардан бири бўйнига президентлик нишони илинган шоколад нусхаси билан безалган тортга буйрутма берди. Бироқ бу лавозим бугунги кунда соҳибига қандай ваколатларни бераолади?
14.06.2017 Интернетда миллатлараро низоларни гиж-гижловчи пасквил чиқди
Ижтимоий тармоққа Ўзбекистон тузумига муҳолифат бўлганларнинг интернет газетаси қандайдир матн чоп этилган. Кейин эса у бошқа эмиграциядаги ресурсларда қайта босилган. Ушбу чиқишлар юртимиздаги бўлажак президентлик сайловлари билан боғлиқ эканига шубҳа қилмаса ҳам бўлади. Матн устига қўйилган фото суратларда Алмазбек Атамбаев билан Омурбек Бабанов акс этган.
08.06.2017 Бу сафар Қирғизистон жануби ўзбеклари ким учун овоз беради?
Икки йил муқаддам Жогорку Кенгаш сайловлари арафасида Агентлигимиз республикамизда фаолият кўрсатаётган сиёсий партияларнинг таҳлилий нуқтаи назардан плюс ва минусларига эътибор қаратган мақолани кенг жамоатчилик эътиборига ҳавола қилган эди. Умуман олганда бизнинг таҳминларимиз тўғри чиққанди. Бу сафар мамлакатимиз янги бурулиш – президентлик сайловлари даврига келди. Энди бу сафарги сайловларда асосан жанубий ҳудудда жойлашган ўзбек этник гуруҳи ким учун овоз беради?
14.10.2016 Атамбаевни Тошкентга бориш фурсати етди
Биз Қирғизистон президентининг Қофқозортига қилган ташрифини диққат билан кузатмоқдамиз. Гарчи Гуржистон билан иқтисодий алоқаларимиз анчайин сийрак бўлсада, дўстлик ришталарини улаш керак. Ха, албатта бугун, илгариги совет давридай”Боржоми”га ёлчиб қолдик, дўконларда грузин мусалласи ҳам сероб. Лекин гуржиларга, биз қайси маҳсулотни етказиб бераётирмиз? Буни билмайман. Лекин биз учун бунданда аҳамиятли ишлар бор. Қофқозорти яхшику-я, лекин яқин қўшни, узоқ қариндошдан аъло эмас-ми?!
25.07.2016 Туркиянинг «Троя оти» ўз «кароматини» бошлайдими?!
Қирғизистон мустақил давлат эканини эслатиб қўймоқни ўринли деб хисоблаймиз. Биз ўзимиз учун нима яхши , нима ёмон эканини яхши биламиз. Шунинг учун бошқа давлатнинг ташқи ишлар вазирини қандай иш тутишимизга йўл-йўрик кўрсатишига ва умуман ультиматум ва шантаж тилида сўз юритишига йўл бермаймиз.